คู่มือเบื้องต้นสำหรับผู้ประกอบการที่ใช้งานปั้นจั่นและรถกระเช้า ข้อแตกต่างระหว่างเอกสาร ปจ.1 และ ปจ.2 คืออะไร และต้องตรวจบ่อยแค่ไหน?

อุปกรณ์ช่วยยกของหนักอย่าง "ปั้นจั่น" (Crane) เป็นเครื่องจักรที่มีความเสี่ยงสูง กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานจึงมีข้อกำหนดให้ต้องตรวจสอบและออกเอกสารรับรองความปลอดภัยโดยวิศวกรเครื่องกล ซึ่งแบ่งออกเป็น 2 ประเภทหลักๆ คือ ปจ.1 และ ปจ.2

1. แบบ ปจ.1 (ปั้นจั่นชนิดอยู่กับที่):
ใช้สำหรับปั้นจั่นที่ติดตั้งอยู่กับที่ ไม่มีการเคลื่อนย้ายฐาน เช่น ปั้นจั่นหอสูง (Tower Crane), ปั้นจั่นเหนือศีรษะ (Overhead Crane) ในโรงงาน รอบการตรวจสอบจะขึ้นอยู่กับพิกัดน้ำหนักยก:

- 1 ถึง 3 ตัน: ตรวจปีละ 1 ครั้ง

- 3 ถึง 50 ตัน: ตรวจทุก 6 เดือน

- มากกว่า 50 ตัน: ตรวจทุก 3 เดือน

2. แบบ ปจ.2 (ปั้นจั่นชนิดเคลื่อนที่):
ใช้สำหรับปั้นจั่นที่สามารถเคลื่อนที่ได้ เช่น รถเครน (Mobile Crane), รถกระเช้า, รถเฮี๊ยบ รอบการตรวจสอบคือ:

- ไม่เกิน 50 ตัน: ตรวจทุก 6 เดือน

- มากกว่า 50 ตัน: ตรวจทุก 3 เดือน

การละเลยไม่ตรวจปั้นจั่นตามกำหนดเวลา นอกจากจะผิดกฎหมายแล้ว หากสลิงขาดหรือระบบเบรกมีปัญหา อาจนำมาซึ่งความสูญเสียต่อชีวิตและทรัพย์สินมหาศาล